Laat je stem horen!
Het kabinet werkt aan het wetsvoorstel ‘Reikwijdte Jeugdwet’. Leden van ‘Team Hervormingsagenda’ die zich hierover buigen maken zich ernstige zorgen over de insteek en uitvoerbaarheid van dit voorstel. Het voorstel dreigt de zorg voor inwoners minder effectief, duurder en ingewikkelder te maken. Dat moet veranderen.
Om die reden heeft het team alle leden opgeroepen om massaal hun stem te laten horen via de internetconsultatie. Dit was het officiële moment waarop de overheid inwoners, professionals en organisaties uitnodigde om feedback te geven op de nieuwe plannen, voordat deze definitief worden. De consultatie is inmiddels gesloten.
Vier argumenten tegen het wetsvoorstel Reikwijdte Jeugdwet
1. Minder tijd en aandacht voor de inwoner door toegenomen bureaucratie
Het wetsvoorstel zorgt ervoor dat de aandacht vooral gaat naar de verplichte processtappen en beschikkingen, waardoor professionals hun tijd meer moeten besteden aan onderhandeling en administratie in plaats van aan directe ondersteuning en samenwerking met inwoners. Er moet gedwongen gewisseld worden van professional als er ondersteuning door het lokale team plaatsvindt. Het wetsvoorstel staat haaks op beroepscodes en professionele richtlijnen. Dit alles kost tijd en geld, leidt tot vertraging en verzwakt het vertrouwen in hulp dichtbij, en zorgt ervoor dat gezinnen hun verhaal meerdere keren moeten doen.
2. De echte oorzaken van problemen worden niet aangepakt
De wetstekst richt zich op jeugdhulp voor het individuele kind, terwijl voor onderliggende oorzaken zoals armoede, ouderproblematiek of prestatiedruk geen oplossingsrichting wordt geboden. Deze symptoombestrijding helpt kinderen niet, en is op de lange termijn vele malen duurder dan een integrale, contextuele aanpak in buurten en wijken. Er staan geen maatregelen tot demedicalisering en normalisering (wat wel wordt beloofd). De gemeente krijgt de opdracht tot samenwerking met andere domeinen, maar geen bevoegdheden daarbij.
3. De wet bakent niet af en zal niet zorgen voor beheersing van de uitgaven
Het wetsvoorstel geeft geen helderheid over de reikwijdte van jeugdhulp: waarvoor is het wel en niet bedoeld. Het verdiept juist de problemen van de huidige wet, in combinatie met het bestuursrecht. Het suggereert dat voor elk probleem een professionele oplossing wordt geboden. Het voegt taken voor gemeenten toe. De juridisering verhoogt de bureaucratie en daarmee de kosten. Met dit alles wordt de reikwijdte verruimd in plaats van beperkt.
4. Extra controle in plaats van gezamenlijke verantwoordelijkheid
De nieuwe wet reageert op stijgende kosten met een extra controlelaag, in plaats van jeugdhulpaanbieders en verwijzers landelijk hun verantwoordelijkheid te laten nemen. Als tussenlaag tussen inwoners en aanbieders, komen lokale teams in een controlerende rol. Het plaatst het lokale team en de aanvullende hulp achter elkaar, in plaats van naast elkaar.
Eerst komen de algemene voorzieningen, daarna een maatwerkvoorziening. Eerst vindt een indicatieproces plaats, waarna pas aanvullende expertise wordt ingezet. Dit belemmert samenwerking, veroorzaakt vertraging en wantrouwen, en ontneemt professionals de ruimte om directe ondersteuning te bieden.
Tot slot: In strijd met de transformatiebeweging
Dit wetsvoorstel staat fundamenteel haaks op de transformatiebeweging. De wet dwingt wijkteams terug in een rol van controleur en ‘indicatiesteller’. In plaats van de beweging naar de voorkant te versterken, zorgt het voor extra bureaucreatie en medicalisering, wat de nabije en integrale hulp in de wijk belemmert.
Wat hebben we gedaan?
Om leden te ondersteunen bij hun reactie, hebben we verschillende handvatten en documenten gedeeld. Veel organisaties hebben hier gebruik van gemaakt om hun stem te laten horen bij de overheid, bijvoorbeeld door:
- Het wetsvoorstel te toetsen: Leden konden het wetsvoorstel spiegelen aan de argumenten van Team Hervormingsagenda.
- Lokaal overleg te voeren: De plannen zijn op diverse plekken besproken met gemeenten en lokale partners om de impact in kaart te brengen.
- De consultatievragen te beantwoorden: Team Hervormingsagenda stelde hiervoor input beschikbaar om leden te helpen hun eigen antwoorden te formuleren.
- Diepere argumentatie in te dienen: Organisaties hebben een uitgebreide bijlage meegestuurd met feedback op basis van de vier hoofdargumenten tegen het wetsvoorstel.
Heb je naar aanleiding van dit dossier nog vragen, een andere visie of aanvullende ideeën? Deel ze gerust met Team Hervormingsagenda via info@associatiewijkteams.nl.
Documenten
- Input voor vier consultatievragen wetsvoorstel Reikwijdte Jeugdwet (maart 2026)
- Reactie Team HA op wetsvoorstel Reikwijdte Jeugdwet (maart 2026)
- Hoe het werk van wijkteam wél wettelijk geregeld kan worden (februari 2026)
- De zorgplicht van de gemeente kan juridisch wél worden beperkt (februari 2026)
- Brief aan de vaste Kamercommissie VWS t.b.v. wetgevingsoverleg Jeugd (januari 2026)
- Sturen met geld om een beweging tot stand te brengen (oktober 2025)
- Ernstige bezwaren bij wetsvoorstel reikwijdte jeugdhulp (juli 2025)
- Over het beperken van de reikwijdte van de jeugdwet (april 2025)
Lid worden?
Wil je leren van en met andere lokale teams en bijdragen aan het ontwikkelen van het vak van wijkteams? Sluit je dan aan bij de Associatie Wijkteams!
Het laatste nieuws volgen?
Blijf op de hoogte van al het nieuws vanuit de Associatie Wijkteams door je aan te melden voor onze nieuwsbrief!
We versturen de nieuwsbrief elke twee maanden.